۸
آذر

کارپوشه

باسمه تعالی

در جلسه شورای دبیران در خصوص کارپوشه و فواید آن صحبت شد و قرار براین شد که پس از تبدیل کلاس های درسی از حالت سنتی به کلاس موضوعی این موضوع پیگیری شده و همکاران محترم نیز دراین خصوص همکاری نمایند . توجه شما را به مطالبی در باره کار پوشه جلب می نمایم .

باسمه تعالی

پوشه کار معلم

پوشه کار یا کار پوشه ابزار جدیدی است که در ارزشیابی ها به ویژه ارزشیابی نوین (توصیفی) بسیار مورد استفاده قرار می گیرد زیرا ابزاری است که نه تنها به نحو عینی رشد و پیشرفت  دانش آموزان را در یک حوزه ی یادگیری یا در یک ماده درسی نشان می دهد بلکه  فعالیت ها –برنامه ها و اقدامات اجرائی معلم را نیز مستند سازی می کند این مجموعه  معلم را قادر می سازد علاوه بر آن که فعالیت های خود را منظم و هدفمند می سازد  در رشد فرایند یادگیری و میزان موفقیت تحصیلی دانش آموز را در دوره های تحصیلی  و در درس مربوطه بررسی و ارزشیابی کند.بنابراین معلم باید از همان آغاز مدیریت پوشه ی  کار را با هدفمندی عهده دار شود و در تنظیم صحیح آن با هدف شناخت رشد یادگیری و دسترسی  به اهداف آموزشی کوشا باشد .

پیشنهاد می گردد پوشه کار حاوی موارد زیر باشد :

۱- لیست کامل دانش آموزان کلاس درس مربوطه

۲-طرح درس روزانه هر مبحث مورد نظر برای تدریس (یک نمونه)

۳-طرح درس سالانه و بودجه بندی کتاب درسی

۴-نمونه آزمون (ورودی –مستمر – ماهانه و….)

۵-روش تدریس کتباً گزارش گردد به همراه ابزارها و شیوه هایی که استفاده می گردد

 ( به عنوان مثال ممکن است در یکی از فصول درس مربوطه دبیر از بازدید علمی استفاده کرده باشد یا از روش   کنفرانس و …)

۶-نحوه برگزاری آزمون های مستمر (کتبی – شفاهی )چند آزمون برگزار شده است؟

هر ماه یا هر ۱۵ روز یا هر هفته ….)

۷-تجزیه و تحلیل آزمون ها و سنجش سؤالات آزمون ،میانگین نمرات آزمون و مقایسه با یکدیگر

۸-گزارش عملکرد کلاس درس به صورت خلاصه و مفید

۹-در صورتی که در کلاس دانش آموزان گروه بندی شده اند نام گروه و اعضای  آن و گزارش فعالیت ها ارائه گردد .

۱۰-تمرینات و تکالیف مشخص شود .در هر مبحث  چه نوع تکلیف درسی داده شده است متناسب با انتظارات آموزشی و ملاک های مربوط به درس . (تمرین و حل مسأله و پرسش های درس –پروژه –مقاله ) و یا خلاقیتی که ممکن است خود دانش آموز آن را ارائه دهد . تکالیف درسی متنوع و انجام شده دانش آموز اگر ممتاز دیگران باشد می تواند منبعی برای داوری در خصوص میزان پیشرفت تحصیلی وی باشد .  بنابراین در پوشه کار نگهداری شود.)

۱۱-گزارش پیشرفت که شامل گزارشی از وضعیت اخلاقی – تربیتی – آموزشی کلاس درس توسط دبیر تنظیم و علل و عوامل اثر گذار در افت تحصیلی و یا پیشرفت تحصیلی در کلاس درس خود را ذکر نماید و راهکارهای مهم ارائه گردد .

۱۲-بخشی برای نگهداری گزیده ای از آثار دانش آموزان پیش بینی گردد گزیده ی مقالات علمی و آموزشی – تربیتی که می تواند به عنوان مرجع استفاده کرد .

۱۳-بخشی برای پیشنهادات – انتقادات و . . . در نظر گرفته شود .

مدیریت پوشه کار

  یکی از  شیوه های نوین ، روش پوشه کار ( کار پوشه ، کار نما ، سنجش پرونده ای ، پوشه عملکرد ) است            « پوشه کار» شاه ابزار ارزش یابی کیفی توصیفی است که هویت دانش آموزان را در همه ی ابعاد شخصیتی با هدف و سازمان منظمی در خود نگهداری می نماید

  مفهوم پوشه کار ( پورت فولیو) ، از لحاظ تاریخی :

عبارت بوده است از کیف چرمی‌ که نقاشان ، هنرمندان ، موزیسین‌ها ، فیلمنامه‌‌نویس‌ها و … که معمولاً با کار عملی سروکار داشته‌اند ، نسخه‌های پیش‌نویس و یا نهایی اثر هنری خود را در آن قرار داده و با خود حمل می‌کرده‌اند .

  تعریف پوشه کار (  کارنما )

 – مجموعه‌ای از نمونه کارهای دانش آموزان که در جریان یاددهی یادگیری هدفمند جمع آوری گشته ، آگاهانه انتخاب گردیده و منظم سازماندهی شده و بیانگر میزان تلاش ، پیشرفت و موفقیت دانش آموزان است وبه عبارتی همچون آلبومی ، تصاویرِ گوناگون ودرمسیر رشدِ  دانستن ، توانستن و بکاربستنِ دانش آموزان را ، در مراحل مختلف فرآیند یاددهی یادگیری  ،  به نمایش و قضاوت می گذارد .

  ضرورت استفاده از پوشه کار

۱-به دانش آموز امکان می دهد تا  شاهد رشد و پیشرفت خود باشد .

۲-فرصت شناخت و اصلاح اشتباهات را به دانش آموز می دهد .

۳-به دانش آموز فرصت می دهد بین آموخته های قبلی و جدید  خود ارتباط برقرار کند. و خود ارزشیابی را در دانش آموز تقویت نماید . 

۴-ابزاری برای تعامل با همکلاسی ها، معلمان و والدین است .

۵-دانش آموز از طریق ارائه پوشه کار  فرصت پیدا می کند تا میزان توانایی ها و دانش خود را مستند سازد

 ۶- شادی انگیز است ، چراکه تهیه پوشه کار نیازمند فعالیت ذهنی و بدنی  است . همین اقدام ، زمینه ی شادی ، نشاط و سرزنده بودن دانش آموزان را فراهم می گرداند. به معلم امکان می دهد تا  با مرور پوشه کار دانش آموز ،  قابلیت های وی را به درستی شناسایی برای آموزش وی ، برنامه ریزی نموده و با اطمینان بیش تر و بر اساس دلایل مستند در مورد او قضاوت کند .

 به والدین امکان می دهد تا در جریان روند آموزش  فرزندشان قرار گیرند، نقاط قوت و ضعف او را بشناسند و نقش مثبت، سازنده و فعالی در هدایت تحصیلی او داشته باشند.

انواع پوشه کار

•         فراورده‌ای : یعنی  پوشه کار بهترین کارها . که برای نشان دادن موفقیت‌های یادگیرنده تنظیم میگردد . 

•         فرایندی : پوشه کاری ست  که به منظور معرفی رشد پیشرفت دانش آموز به کار می رود .

•         فراورده‌ای – فرایندی : در این پوشه کار ، منتخبی از کار های دانش آموز ، (به انتخاب معلم و گاه دانش آموز ) به منظورارائه تصویری از موفقیت‌ها و، رشد و پیشرفت او ، گرد آوری و گلچین می گردد . در واقع این نوع از پوشه کار مد نظر ارزشیابی کیفی توصیفی می باشد .

   مراحل تهیه پوشه کار

مرحله اول : سازماندهی و برنامه ریزی .

مرحله دوم : مرحله جمع آوری و انتخاب شواهد .

مرحله سوم : مرحله ارزیابی و ارایه بازخورد .

 مرحله اول : برنامه ریزی و سازماندهی

۱-  هدف های هر درس را بیان  می نماید و ابزار مناسب پیش بینی می نماید .

۲-  با کمک اولیاء ، مدیر و دانش آموزان, پوشه مناسب  تهیه یا تولید نماید .

۳-  مشخصات روی جلد را درج نماید

۴-  فرم فهرست محتوا تهیه نماید .

۵-  برگ شرح حال  تهیه نماید

۶-  تعیین شواهدی که قرار است در پوشه کار قرار گیرد . ( شامل آزمون ها تکالیف مشاهدات و. . .)

۷-  تهیه نمون برگ های ارزیابی .

۸-  تقسیم پوشه کار به بخش ها و لایه های مورد نیاز

۹-  توجیه دانش آموزان و اولیاء در خصوص ضرورت و اهمیت و نقش و ظایف آنها در تنظیم پوشه کار .

۱۰-  ملاک‌ها و سنجه های مورد انتظار برای هر نمونه کار را به اطلاع دانش آموزان می رساند .

 مرحله دوم

– جمع آوری و انتخاب نمونه کار (شواهد )
–  مدیریت نمون برگ خود ارزیابی ها

 – تکمیل نمون برگ پیشرفت

مرحله سوم : مرحله ارزیابی و ارایه بازخورد .

 ارائه بازخود

–        موردی

–        ادواری

–         پایانی 

مرحله اول : برنامه ریزی و سازماندهی

معلم ، برای تولید پوشه کاری مفید ، فعالیت زیر را انجام می دهد .

 ۱- هدف های هر درس را بیان  می نماید و ابزار مناسب پیش بینی می نماید . عنوان مثال

درس اول علوم پایه اول یعنی درس : « ما و اطراف ما »از شیوه سنجش مشاهده ای استفاده می نماید :

اهداف درس  :

 کودکان باید :

از حواس خود در شناسایی محیط اطراف استفاده کنند .

اجسام را از نظر شکل ظاهر ، صدا ، بو ، مزه ، رنگ و ویژگی های ظاهری مقایسه و طبقه بندی کنند .

با عوامل مؤثر در آسیب رساندن به این حواس آشنا شوند .

  ۲- با کمک اولیاء ، مدیر و دانش آموزان , پوشه مناسب  تهیه یا تولید نماید .

پوشه می تواند به صورت کلاسور ، پَروَندان ( زونکِن ) ، تلک (طلق ) ، تولیدی دانش‌آموز ، کیسه پلاستیکی و. . . باشد .  توصیه می گردد به منظور  بایگانی  موثر ، دسترسی آسان  و زیبایی ظاهری ،  یک  نوع خاص تهیه یا تولید گردد .

 ۳- مشخصات روی جلد را درج نماید .

روی جلد هر پوشه کار ، مشخصات : نام استان  ،  منطقه ،  مدرسه ، سال تحصیلی و پایه تحصیلی نوشته شود . در شیرازه پوشه کار ،  نام خانوادگی و نام دانش آموز نوشته شود که این کارجهت  نگهداری الفبایی کل پوشه کارها ودسترسی سریع و آسان به آنها در قفسه مربوط ، بسیار مهم می باشد  .  ضمنا در پایه  اول علاوه بر اسم دانش آموز با عنایت به اینکه دانش آموز هنوز قادر به خواندن نیست بهتر است عکس او نیز در شیرازه پوشه کار الصاق گردد تا هنگام مشارکت ، با مشکلی روبرو نشود .

  ۴ – فهرست محتوا تهیه نماید  .

از آنجا که در هر پوشه کاری ، شواهد جمع آوری شده دانش آموز  و سایر مستنداتی که معلم مناسب تشخیص می دهد ، قرار می گیرد ، گاهی لازم است معلم با صرف کمترین زمان ممکن ،  بتواند وضعیت موجود شواهد انتخابی را بررسی و بازخورد ارائه نماید .  

  بهتر است نمونه کارهایی که جایگزین می گردند ، عنوان آنها در فهرست پاک نشود بلکه با نشانه ای آنها را مشخص نماید . با این عمل ، معلم به تلاش دانش آموز برای پیشرفت ، اطلاع و آگاهی پیدا می نماید .

     ۵-   برگ شرح حال  تهیه نماید .

از آنجا که رویکرد های جدید در علوم تربیتی ، برای معلم در جریان آموزش، نقش یاری گر ،تسهیل کننده و فراهم آورنده ی فرصت ها را ، قایل هستند؛ لذا  معلم در انجام و ایفای این نقش ها به شناخت عمیق تر  و قابل دسترس تر ، و همچنین آگاهی از تفاوت های فردی دانش آموزان  نیازمند است.

  ۶- تعیین شواهدی که قرار است در پوشه کار قرار گیرد .  این شواهد شامل : آزمون ها ، تکالیف ، تولیدات و سایر  مواردی که روند رشد و تغییرات را نشان می دهد .  

 ۷- تهیه نمون برگ های ارزیابی .

–          این نمون برگ ها عبارتند از :

  الف )  نمون برگ خود ارزیابی دانش آموز

 زمانی که دانش آموز به پوشه کار خود مراجعه می نماید و یا نمونه  کارهای خود را در پوشه قرار می دهد، یا با کنترل محتوای پوشه کار ، شواهد ضعیف خود را بهبود می بخشد , آگاهانه یا نا آگاهانه به ارزیابی از کار خود        می پردازد و خود ارزیابی را ، که مهارت مهمی برای پیشرفت یادگیری است، فرا می گیرد .

ب )  نمون برگ ارزیابی معلم از عملکرد دانش اموز در پوشه کار( دو ماه )

ج )  نمون برگ ارزیابی والدین 

 ارتباط نزدیک ، مداوم و مستمر دانش آموز با والدین فرصتی مغتنم به شمار می رود پوشه کار به والدین امکان می دهد تا از روند آموزش و یادگیری فرزندشان مطلع شوند ، و نقش مثبت، سازنده و فعالی در هدایت تحصیلی او داشته باشند .

د )  نمون برگ پیشرفت (در آخر سال تحصیلی )

   ۸- تقسیم پوشه کار به بخش ها و لایه های مورد نیاز

 به منظورساماندهی فراورده‌ها وفرایند های دانش آموزان . در این لایه ها ،  منتخبی از کار های دانش آموز ،            ( به انتخاب دانش آموز و معلم ) به منظورارائه تصویری از موفقیت‌های او ، رشد و پیشرفت او ، گرد آوری و گلچین می گردد .

  ۹- توجیه دانش آموزان و اولیاء در خصوص ضرورت و اهمیت و نقش و ظایف آنها در تنظیم پوشه کار .

 ۱۰- ملاک‌ها و سنجه های مورد انتظار برای هر نمونه کار را به اطلاع دانش آموزان می رساند .

این ملاک ها باید  :

 ملاک‌ها و سنجه‌های مورد انتظار برای هر نمونه کار :     

بیانگرکاربرد آموخته ها در زندگی  دانش آموز باشد . ( آزمون های عملکردی ، سنجش مشاهده ای و…)

تغییر رفتار دانش آموز را نشان دهد .

فرایند یا فرآورده یادگیری دانش آموز را در بر گیرد .

میزان پیشرفت دانش آموز را در دست یافتن به اهداف و انتظارات آموزشی  و پرورشی  نشان دهد .

نارسایی های یادگیری دانش آموز و نحوه ی رفع مشکلات و اصلاحات را بیان نماید .

نو ،  جدید و ابتکاری باشد

 مرحله دوم :
 ۱- جمع آوری و انتخاب نمونه کار (شواهد )

۱ – جمع آوری  محتوا :
 محتوای پوشه کار باید مجموعه ای از نمونه کار ها و فعالیت های مرتبط ، به هم پیوسته و فرایندی دانش آموز را شامل گردد .

۲- جمع آوری و انتخاب نمونه کار (شواهد )

 در مرحله جمع آوری شواهد ، معلم با توجه به ملاک‌ها و سنجه هایی که تعیین کرده ( در مرحله اول ) آثاری را که نمایانگر کوشش ها و پیشرفت های دانش آموزان در فرایند یادگیری است و بتواند به دانش آموز و اولیا در شناخت عملکرد و روند رشد ، کمک نماید ، با درج تاریخ نظرات خود را روی هر یک از آن شواهد ، ثبت و سپس در فهرست محتوا درج و توسط دانش آموز و با کمک خود در  پوشه کار ، سازماندهی و نگهداری می نماید .

   مرحله سوم :
 مرحله ارزیابی و ارایه بازخورد

 در این مرحله معلم با بررسی شواهد موجود در زمینه هر موضوع درسی در پوشه کار ،  و پیوند دادن آنها به یکدیگر ، پازل پیشرفت دانش آموز را به شکل :

 ۱) موردی : ( به منظور ارائه راه حل و رهنمودهای کیفی لازم ،  به شکل کتبی و شفاهی بعد از انتخاب هرنمونه کار دانش آموز ، در طول سال انجام می گیرد )

 ۲) ادواری : ( به منظور تعیین وضعیت دانش آموز با  اشاره به  موفقیت‌ها ،  نکات مثبت و همچنین کاستی‌ها و ضعف‌های یادگیری و جهت اطلاع  دانش‌آموز و هم والدین ، حد اقل هر ماه یک بار انجام می گیرد )

۳ ) پایانی  ( به منظور  اظهار نظر کلی در مورد  ویژگی‌ها ، توانمندی‌ها ، ضعف‌های احتمالی و …  در فرم هایی تحت عنوان فرم پیشرفت و گزارش پیشرفت ( کارنامه ) ، در پایان سال تحصیلی انجام می گیرد ) ترسیم و بازنگری می نماید .

   تکمیل نمون برگ پیشرفت

 ارزش و اعتبار پوشه کار به سنجش صحیح و علمی آن  توسط معلم بستگی دارد که معلم باید با اتخاذ شیوه مناسب ضمن ایجاد شرایط خود ارزیابی برای دانش آموزان و ارزیابی والدین و همچنین با انجام ارزیابی های مرحله ای که از روش تحلیلی و مبتنی بر ملاک ها و نشانگرهای روشن استفاده می کند ،  به ارزیابی کلی از پوشه  با بهره گیری از تمام مراحل قبلی اقدام نماید .

 چه کسانی ، چه وقت  و به چه منظوری  از پوشه کار و نتایج ارزیابی  آن  استفاده می کنند  ؟

دانش آموز

معلم

دانش آموز _ معلم

دانش آموز دانش آموز

دانش آموز گروه

دانش آموز والدین

دانش آموز معلم والدین

مدیر واحد آموزشی

  منابع:

قره داغی ، بهمن ( مرداد ۱۳۸۹) . سنجش مشاهده ای شیوه ای  نو در  خدمت ارزش یابی کیفی  توصیفی           ( ویراست جدید )

قره داغی ، بهمن و شکوهی مرتضی ( مرداد۱۳۸۹) . مدیریت پوشه کار ( ویراست جدید )

باسمه تعالی

ارزشیابی به کمک کار پوشه

به معنی کلی کارپوشه به مجموعه کارهایی که یک فرد در طول یک مدت جمع آوری می کند گفته می شود . از کارپوشه آموزشی مانند کارپوشه دانش آموزی هم برای ارزشیابی از کار معلمان و هم آموزش و توسعه دانش و مهارت های آنان استفاده میشود .

ویژگی های کارپوشه آموزشی

باید در برگیرنده مثال ها و موارد به دقت انتخاب شده از کارهای معلم و دانش آموزان باشد به گونه ای که جنبه های مهم فعالیت معلم را نشان دهد .

محتوای کارپوشه باید با توضیحات و شرح و تفصیل همراه باشد .

هدف های کارپوشه آموزشی

  • مقاصد ارزشیابی
  • کمک به رشد حرفه ای معلمان
  • کمک به کارفرمایان در استخدام معلمان

یک کارپوشه واحد میتواند هر سه هدف بالا را برآورده سازد به شرط آنکه شخص تهیه کننده آن نسبت به هدف ها با آگاهی کامل عمل کند و در طراحی و تهیه آن دقت نظر به کار بندد.

محتوای کارپوشه آموزشی

ولف موارد زیر را برای گنجاندن در کارپوشه معلم سفارش داده است:

۱.    بیان فلسفه یا هدف های آموزشی

۲.    نمونه هایی از کارهای دانش آموزان ، تکالیف خواندنی ، و پروژه های تحقیق

۳.    توضیحات معلم برای معرفی نمونه کارها

۴.    اظهار نظرهای معلم درباره مدارک مربوط به آموزش و یادگیری موجود در کارپوشه

ارزشیابی از کارپوشه آموزشی

بر اساس دو نوع استاندارد محتوایی و عملکردی صورت می پذیر د.استاندارد محتوایی به اینکه معلم چه چیزی میداند اشاره میکند . استاندارد عملکردی به اینکه معلم به چه خوبی آنچه را که میداند می تواند انجام دهد گفته می شود.

محاسن و معایب روش ارزشیابی به کمک کارپوشه

به گفته وُلف کارپوشه ها تصویر روشن تری از یادگیری و آموزش ارائه می دهند  و چشم انداز مطمئن تری از آنچه معلمان می دانند و می توانند انجام دهند فراهم می آورند.

بزرگ ترین اشکال این روش ضعف روایی و پایایی آن است .از مشکلات دیگر این روش وقت گیر بودن تهیه ، جاگیر بودن و نگهداری و دشواری ارزشیابی آن است .

بررسی آثار علمی معلم

این روش یک روش ارزشیابی ویژه اعضای هیأتهای علمی دانشگاه ها و سایر موسسات آموزش عالی است . در این روش ارزشیابی کمیته ای متشکل از اعضای هیأت علمی متخصص در رشته مورد ارزشیابی یا متخصص در رشته های نزدیک به آن از درون یا بیرون موسسه مربوط به او برگزیده می شوند و آثار علمی عضو مورد نظر را ارزشیابی می کنند .ملاک ارزشیابی در این کمیته ها هم کمیت و هم کیفیت آثار علمی است.

آثار علمی مورد ارزیابی عبارتند از :

۱.    کتابهای تألیف شده

۲.    کتابهای ترجمه یا تصحیح شده

۳.    مقاله های چاپ شده در مجله های تخصصی

۴.    فصلهای چاپ شده در کتابهایی که به وسیله مؤلفان مختلف تألیف شده اند

۵.    خلاصه مقاله های چاپ شده در مجموعه خلاصه مقالات ارائه شده در سمینارها

و مواردی مانند درجات و افتخارات کسب شده از سوی سازمان های علمی ، بورس های علمی و تحقطقاتی ، و عضویت در شورای دبیران و داوران مجله های علمی نیز امتیاز می گیرند .

دسته بندی : اخبار مدرسه
ملکی الموتی

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

4 × پنج =